รู้หรือไม่ว่า.. ครั้งสุดท้ายที่ประเทศไทยมีเด็กเกิดใหม่ “ต่ำกว่า 4 แสนคน” คือเมื่อไร ?
คำตอบคือ เราต้องย้อนกลับไปเกือบ 100 ปีที่แล้ว หรือในช่วงปี พ.ศ. 2469

ภายใต้ตัวเลขที่ดู “เท่ากัน” นี้ มีความจริงที่น่ากลัวซ่อนอยู่

เมื่อ 100 ปีก่อน ประเทศไทยมีประชากรทั้งหมดเพียง 11 ล้านคน
แต่ในปี 2026 นี้ เรามีประชากรถึง 66 ล้านคน

หมายความว่าอย่างไร ?

มันหมายความว่า ในขณะที่จำนวนประชากรเราขยายใหญ่ขึ้นถึง 6 เท่าตัว
แต่เรากลับมีความสามารถในการสร้าง “ทรัพยากรมนุษย์รุ่นใหม่” ได้เท่าเดิม.. หรือน้อยลงกว่าเดิมเสียอีก

ทำไม อะไรทำให้ “เด็กไทย” กลายเป็นของหายาก ?

หากเราย้อนดูสถิติในยุค “Baby Boomer” ของไทย เริ่มตั้งแต่ช่วงปี 2500 ในตอนนั้นเราเคยมีเด็กเกิดใหม่ทะลุปีละ 1,000,000 คน ต่อเนื่องกันกว่า 20 ปี

ซึ่งคนกลุ่มนี้เองที่เป็น แรงขับเคลื่อนหลัก ให้เศรษฐกิจไทยเติบโตอย่างก้าวกระโดดในช่วงหลายทศวรรษที่ผ่านมา

ตัดภาพกลับมาที่ปัจจุบัน..

ปี 2568 ตัวเลขดิ่งลงสู่ 4.1 แสนคน
และในปี 2569 นี้ เรากำลังเผชิญกับตัวเลขที่อาจแตะระดับ 3 แสนปลาย ๆ เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ หรือต่ำสุดในรอบ 100 ปี..

นี่ไม่ใช่แค่เรื่องของครอบครัวที่ไม่อยากมีลูก
แต่มันคือ “สึนามิทางเศรษฐกิจ” ที่กำลังก่อตัวขึ้นเงียบ ๆ

ทำไมเรื่องนี้ถึงน่ากลัวกว่าที่เราคิด ?

1. ประเทศไทยกำลังมีตลาดในประเทศที่เล็กลง
ธุรกิจที่เคยหากินกับคนจำนวนมาก จะเข้าสู่สภาวะ Overcapacity หรือกำลังการผลิตเกินความต้องการ หลายแห่งต้องปิดตัวลงเพราะไม่มีลูกค้าใหม่

2. ภาวะขาดแคลนแรงงานขั้นรุนแรง
เมื่อเด็กในวันนี้คือแรงงานในอีก 20 ปีข้างหน้า การที่เด็กหายไปครึ่งหนึ่งจากยุคก่อน หมายความว่าในอนาคต ธุรกิจไทยจะหาแรงงานยากขึ้น และไม่จูงใจในการลงทุน

3. วิกฤติฐานภาษีและสวัสดิการ
ในวันที่คนไทยกลายเป็น "ผู้สูงอายุ" ทั้งประเทศ ใครจะเป็นคนจ่ายภาษีเพื่อมาดูแลสวัสดิการรัฐ ?

ในอดีต คนวัยทำงาน 6 คน ดูแลผู้สูงอายุ 1 คน
ในอนาคต คนวัยทำงาน 1 คน อาจต้องดูแลผู้สูงอายุถึง 2 คน

หากเรายังเลือกที่จะ "ปิดตาข้างเดียว" และมองว่าเรื่องเด็กเกิดน้อยเป็นแค่เรื่องส่วนบุคคล ไม่ใช่เรื่องของโครงสร้างสังคมและเศรษฐกิจ..

ในอนาคต เราอาจจะได้เห็นภาพของประเทศที่เต็มไปด้วยบ้านพักคนชรา

แล้วอะไรเป็นสาเหตุสำคัญของเรื่องทั้งหมดนี้ ?

ในความคิดของลงทุนแมน ความจริงง่าย ๆ นั่นคือ
"อะไรที่แพง ย่อมมีน้อยเสมอ"

การมีลูกในวันนี้ คนที่จะมีลูกได้ เขาคิดว่าแพงกว่าการมีลูกเมื่อ 100 ปีที่แล้ว มาก

คนไทยรุ่นใหม่เลือกที่จะไม่มีเด็ก เพราะเด็กคือค่าใช้จ่ายระดับแพง

มีคนพูดแบบติดตลกว่า ในสังคมเมือง ถ้าจะให้วัดความมั่งคั่งใครรวยกว่ากัน ไม่ใช่ใครมีรถ Supercar มากกว่ากัน
แต่ให้วัดว่าใครมีความสามารถมีลูก ที่มากกว่ากัน

เพราะกว่าเด็กหนึ่งจะเติบโต 1 คน หลายครอบครัวใช้งบประมาณในการเลี้ยงดู ที่มากกว่าค่ารถ Supercar เสียอีก

การซื้อ Supercar หนึ่งคัน คุณอาจจ่ายเงินก้อน 20-40 ล้านบาท แล้วจบที่ค่าบำรุงรักษาปีละไม่กี่แสนถึงล้านบาท
แต่การเลี้ยง “เด็กคุณภาพ” หนึ่งคนในยุคนี้ น่ากลัวกว่านั้น

-ค่าเทอมโรงเรียนนานาชาติ เฉลี่ยปีละ 500,000 - 1,000,000 บาท
-ระยะเวลาการศึกษา ตั้งแต่เตรียมอนุบาลจนจบปริญญาโท ประมาณ 20 ปี
-เบ็ดเสร็จเฉพาะค่าเรียน อาจสูงถึง 15 - 20 ล้านบาทต่อคน

นี่ยังไม่รวมค่ากินอยู่ ท่องเที่ยวต่างประเทศ กิจกรรมเสริมทักษะ และ "ค่าเสียโอกาส" ของพ่อแม่ที่ต้องสละเวลาการทำงานมาดูแล

หากครอบครัวไหนมีลูก 3 คน นั่นหมายความว่าเขาต้องมี "งบประมาณสำรอง" สำหรับความรับผิดชอบนี้ไม่ต่ำกว่า 100 ล้านบาท

และความจริงที่โหดร้ายต่อไปก็คือ
ในปี 2026 เด็กไม่ใช่ “แรงงาน” เหมือนในอดีต แต่คือ “การบริโภคระดับสูง”

ในสมัย 100 ปีก่อน การมีลูกเยอะคือการมี “สินทรัพย์” เพราะเด็กคือแรงงาน

แต่ในยุคนี้ ลูกถูกเปลี่ยนสถานะมาเป็น “High-End Consumption” หรือการบริโภคที่ใช้ต้นทุนสูงที่สุดในชีวิตมนุษย์

คนรุ่นใหม่ไม่ได้เลือกที่จะไม่มีลูกเพราะเกลียดเด็ก
แต่พวกเขาเลือกเพราะ คำนวณตัวเลขแล้วพบว่าแพงไม่คุ้มค่ากับการมี

การมีลูกในยุคนี้
เสมือนเป็นการประกาศว่า
“ฉันมีเงินสดเหลือเฟือพอที่จะสนับสนุนอีกหนึ่งชีวิตให้มีคุณภาพระดับสูงสุดได้”

เราจึงเริ่มเห็นเทรนด์ที่น่าสนใจ ของสังคมเมืองคือ..
-คนชนชั้นกลาง เริ่มมองว่าการมีลูก 1 คน คือภาระที่ตึงตัว
-คนรวยระดับ Top Tier กลายเป็นกลุ่มเดียวที่ยังกล้ามีลูก 3-4 คน

ส่วนคนที่ยังไม่พร้อม เลือกที่จะไม่มีลูกเพื่อรักษาคุณภาพชีวิตตัวเอง..

เรื่องนี้ผิดที่ใคร ?
ผิดที่สังคมไทย มีค่านิยมที่เชื่อว่าต้องให้สิ่งที่ดีที่สุดสำหรับลูก ก่อให้เกิดค่านิยมส่งโรงเรียนอินเตอร์ ราคาแพงมากมาย ที่ต่างประเทศอาจไม่มีอย่างนี้

หรือผิดที่คนไทยส่วนใหญ่รายได้ไม่สูง ไม่สูงพอที่จะมีลูก ลูกเป็นของแพงในการครอบครอง

หรือผิดที่ภาครัฐไม่สนับสนุนการมีบุตร และการศึกษาราคาถูกที่มีคุณภาพมากพอให้กับคนไทย

สิ่งที่รัฐอาจทำได้มีหลายมาตรการ เช่น
เพิ่มค่าลดหย่อนภาษีบุตร ให้เหมาะสมกับความแพง จากเดิมหลักหมื่น เพิ่มให้เป็นหลักแสน หรือหลักล้านต่อปี เพื่อจูงใจให้คนมีบุตร

ให้เงินอุดหนุนเด็ก ถ้าเด็กเกิด เด็กได้เงินตั้งแต่วันแรก จนถึงโต

สนับสนุนสินเชื่อ ดอกเบี้ย 0% สำหรับการซื้ออสังหาริมทรัพย์สำหรับครอบครัวที่มีเด็กเล็ก

และอื่น ๆ อีกมากมายที่รัฐจะทำให้การมีลูก ดูไม่เป็นของแพง

ในวันที่เด็กไทยเกิดน้อยที่สุดในรอบศตวรรษ จนกลายเป็น “ของหายาก”

การเดินจูงเด็กในวันนี้ ไม่ต่างอะไรกับการขับรถ Supercar

คนรวยไม่พอจะไม่พร้อมมีลูก

ถ้าประเทศไทยจะเดินต่อไปทางนี้
ลงทุนแมนคิดว่า ประเทศไทยน่าจะมีปัญหา
หรือ บางคนอาจบอกว่ามันอาจจะไม่เป็นปัญหา
เพราะเป็นระบบคัดสรรทางธรรมชาติ

คนของประเทศไหนที่ไม่เก่ง ก็ควรมีจำนวนน้อยลง

และทั้งหมดนี้คือเรื่องราว “วิกฤติจำนวนเด็กไทย ในวันเด็ก 2026” ถ้าเด็กคืออนาคตของชาติ แต่ข้อมูลบอกว่า อนาคตของชาติไทย "กำลังเล็กลงเรื่อย"..